Dalam beberapa tahun kebelakangan ini, kes jangkitan herpes di Malaysia menunjukkan peningkatan yang ketara dan membimbangkan. Herpes, termasuk herpes mulut, merupakan jangkitan virus yang mudah merebak melalui sentuhan rapat, namun masih kurang difahami oleh masyarakat umum. Peningkatan kes ini menekankan kepentingan kesedaran awal, pengetahuan tentang simptom serta langkah pencegahan bagi mengurangkan penularan jangkitan. Dalam artikel ini, kami kongsikan gejala herpes mulut yang anda perlu tahu.
Statistik Kes Herpes di Malaysia
Malaysia mencatatkan peningkatan mendadak sebanyak 82 peratus kes herpes yang dilaporkan dalam tempoh 2021 hingga 2023, berdasarkan data daripada Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM).
Menurut jawapan bertulis di Dewan Rakyat pada 28 November, Menteri Kesihatan, Dzulkefly Ahmad, memaklumkan bahawa data daripada Pusat Informatik Kesihatan KKM menunjukkan jumlah pesakit yang didiagnosis dengan jangkitan herpes simplex di hospital-hospital KKM adalah:
- 116 kes pada tahun 2021
- 174 kes pada tahun 2022
- 211 kes pada tahun 2023
Peningkatan berterusan ini menunjukkan bahawa jangkitan herpes bukan lagi isu terpencil dan memerlukan perhatian serius daripada orang ramai, khususnya dalam aspek pencegahan dan rawatan awal.
Apa Itu Herpes Mulut?
Herpes mulut ialah jangkitan virus yang disebabkan oleh Herpes Simplex Virus Type 1 (HSV-1). Walaupun sering dianggap sebagai jangkitan ringan dan tidak berbahaya, penghidap HSV-1 perlu sentiasa berwaspada kerana virus ini mudah berjangkit kepada orang lain dan boleh aktif semula pada bila-bila masa.
HSV-1 lazimnya menyerang bahagian mulut dan muka, termasuk bibir, gusi serta kawasan sekeliling mulut. Virus ini disebarkan melalui perkongsian cecair mulut, sama ada secara langsung atau tidak langsung. Antara punca penularan yang biasa ialah berkongsi peralatan makanan seperti sudu, cawan dan penyedut minum, selain aktiviti ciuman.
Menurut pakar dermatologi, virus HSV-1 juga boleh merebak ke bahagian genital jika penghidap melakukan seks oral. Selepas jangkitan berlaku, virus ini akan kekal dalam sistem saraf individu dan boleh mengalami pengaktifan semula walaupun luka telah sembuh sepenuhnya. Risiko jangkitan adalah lebih tinggi apabila virus sedang aktif atau ketika sistem imun penghidap menjadi lemah.
Apakah Simptom Herpes Mulut?
Simptom herpes mulut (oral) berbeza antara individu. Ada pesakit yang mengalami ulser atau lepuh mulut semasa jangkitan pertama virus Herpes Simplex Virus Type 1 (HSV-1), manakala sebahagian yang lain langsung tidak menunjukkan sebarang simptom.
Kebiasaannya, simptom lebih kerap berlaku dalam kalangan kanak-kanak berusia antara 1 hingga 5 tahun, dengan tahap keparahan sama ada ringan atau teruk. Tanda-tanda jangkitan lazimnya muncul dalam tempoh 1 hingga 3 minggu selepas dijangkiti dan boleh berlarutan sehingga tiga minggu.
Gejala Herpes Mulut (HSV-1)
Herpes mulut yang disebabkan oleh Herpes Simplex Virus Type 1 (HSV-1) boleh menunjukkan beberapa tanda dan simptom berikut:
- Rasa terbakar, gatal atau kesemutan di sekitar kawasan bibir
- Muncul lepuh berisi cecair di sekitar bibir, hidung atau dagu
- Lepuh pecah dan membentuk luka basah sebelum menjadi kerak atau berkeruping
- Rasa sakit atau tidak selesa di kawasan mulut
- Pembengkakan kelenjar limfa di bahagian leher
- Demam ringan
- Sakit tekak dan ulser mulut
Sekiranya anda mengalami mana-mana simptom di atas, adalah disarankan untuk mendapatkan pemeriksaan dan rawatan daripada doktor dengan segera bagi mengelakkan jangkitan menjadi lebih teruk atau merebak kepada orang lain.
Punca Jangkitan Herpes Mulut (HSV-1)
Jangkitan oral herpes berlaku apabila seseorang terdedah kepada Herpes Simplex Virus Type 1 (HSV-1). Antara punca dan cara jangkitan yang utama termasuk:
- Sentuhan secara langsung dengan lepuh atau luka herpes yang aktif
- Berciuman dengan individu yang dijangkiti
- Berkongsi barangan peribadi seperti lip balm, sudu, cawan atau tuala
- Melakukan seks oral dengan individu yang menghidap HSV-1
- Pemindahan virus daripada ibu kepada bayi semasa proses kelahiran (kes jarang berlaku)
Bagaimana Herpes Mulut Dirawat?
Simptom herpes mulut lazimnya boleh reda dengan sendiri tanpa rawatan dalam tempoh 1 hingga 2 minggu. Namun, doktor mungkin akan mencadangkan ubat antiviral bagi:
- Mengurangkan rasa sakit
- Mempercepatkan proses penyembuhan
- Mengurangkan keterukan simptom
Antara ubat antiviral yang biasa digunakan ialah:
- Acyclovir
- Famciclovir
- Valacyclovir
- Ubat antiviral ini paling berkesan apabila diambil seawal tanda awal jangkitan seperti gatal atau kesemutan mula dirasai.
- Selain ubat oral, krim antiviral juga boleh digunakan, namun:
- Harganya agak mahal
- Kesan rawatan biasanya hanya memendekkan tempoh penyakit beberapa jam atau hari sahaja
- Krim topikal seperti penciclovir dan acyclovir didapati paling berkesan jika digunakan semasa jangkitan herpes yang aktif.
Rujukan:
- https://hellodoktor.com/seks-hubungan/std-sti/herpes-oral/
- Kementerian Kesihatan Malaysia